BIDE
ERTZEAN 'Leidor Sessions' (CD-DVD) Jon
Eskisabel • Kazetaria, musikan
aditua
Nitaz,
zutaz, gutaz abesteko jaio zen Bide Ertzean. Beharbada hori izango
da talde eta kantari gehienen asmoa, baina Imanol eta Joni Ubeda
anaiek eta Karlos Aranzegik hasieratik asmatu zuten nola egin: “poesia,
kantua eta desioak” osagai zituzten abestien bidez. Bidenabar,
eta modu erabat kontzientean, beste sentsibilitate eta estetika
bat ekarri nahi zioten euskal musikagintzari, melodia soiletan oinarrituriko
pop akustikoarena, baina, eta horra hor hirukotearen apusturik nagusietakoa,
kantautoreen eremura mugatua zirudien olerkigintzaren sentiberatasuna
eta hitzak musika bezainbat zaintzeko ardura gaur egungo talde baten
formatura eramanez. Taldearen izenak ez zuen gezurrik esaten: soinu
elektriko eta erasokorrek mendean harturiko euskal musikaren agertokian
bazter bat okupatu zuen hirukoteak 90eko harmarkadaren amaieran.
Hamar
urte geroago, Deabruak Teilatuetan Ubeda anaien beste taldearen
geldialdi batean sortutako egitasmoak ibilbide sendo, koherente
eta oparoa eraiki du. Ezerk ez du taldea bere helburutik desbideratu.
Jauzi handirik gabe, baina beti urrats bat aurrera emanez, bide
horretan taldea osatu egin da partaide berriekin. Taldekide hutsa
izateaz harago, Bide Ertzeanen nortasuna finkatzen eta zabaltzen
lagundu dute Fran Iturbek (gitarra) eta Joserra Senperenak (pianoa
eta teklatuak); haiek gabe ezin da ulertu gaur egun taldea. Eragin
eta sonoritate berriak bereganatu ditu (pop ingelesetik AEBetako
americana delakora) eta euskal poeten olerkiak musikatzeaz gain
(Jose Luis Otamendi, Kirmen Uribe, Iñigo Aranbarri, Mikel
Ibarguren...) bere ahots propioa ere aurkitu du, hitzen intimismo
edo lirikotasunari atxikirik baina kezka eta gogoeta sozialei ere
leku eginez. Beti bare, manifesturik idatzi gabe, umiltasunez, baina
temati.
Pop
onaren bertutea dute Bide Ertzeanen kantuek, entzulearengana berehala
iritsi eta denboran irautekoa. Ez dira behin erabili eta botatzen
diren horietakoak. Dela melodia eder bat, dela esaldi gogoangarri
bat, edo gustu onez egindako moldaketa bat... Beti bada Bide Ertzeanen
kantuetara itzultzeko arrazoiren bat.
Joan den urtarrilaren 16an bere “etxera” gonbidatu gintuen
Bide Ertzeanek, Tolosako Leidor antzokira, hamar urteko ibilbidea
ospatzeko. Denok eroso sentitu gintezen atondutako eszenografia
dotore batez inguraturik, orain arte kaleratu dituen sei diskoen
errepaso zabala egin zuen taldeak, abestiak taldearen gaur egungo
zuzeneko sonoritatera ekarriz, moldaketa berriez jantzirik. Unerik
onenean dauden bost musikari taula gainean, eta kantu sorta luze
bat. Besterik ez. Artifiziorik gabe, gonbidaturik gabe. Kantuak
izan ziren bi orduko emanaldiaren protagonista bakarra. Leidor Sessions
zuzeneko diskoak -Bide Ertzeanen lan guztiak bezala, Kaki Arkarazok
grabatua- taldeak eta abestiek hamar urteotan izan duten bilakaera
handiaz jabetzeko aukera ederra eskaintzen du. Ia bi orduko emanaldian
eskainitako kantuetatik 16 aukeratu ditu taldeak, horien artean
dagoeneko euskal pop-rockaren klasikoak diren Hiri emanen dizkinat,
Hotel Bel- Air, Atsegin ditut, Zuk esan edota Zein da bidea.
Bada inoiz argitaratu gabeko abesti berri bat ere, Graffitti.
Entzuteaz gain, ikustea ere merezi zuen. Raul Lopezen zuzendaritzapean,
Modu Operandis ekoiztetxea arduratu zen kontzertua irudietan jasotzeaz.
Emanaldiaren osagarri, DVDak zenbait elkarrizketa jasotzen ditu.
Bide Ertzeanen ibilbideaz, ekarpenaz eta musika ulertzeko ikuspegiaz
mintzo dira Jose Luis Otamendi, Iñigo Aranbarri eta Kirmen
Uribe idazleak, Gorka Urbizu musikaria (Berri Txarrak), Kaki Arkarazo
soinu teknikaria eta Joxe Felix Azkarate Gaztelupeko Hotsak diskoetxeko
arduraduna.
